Pijn in de lies kan ontstaan tijdens een sprint, zijwaartse beweging of trap tegen een bal. De klachten kunnen ook geleidelijk opkomen na hardlopen, zwaar werk of een snelle uitbreiding van uw trainingsschema. Een liesblessure behandelen begint niet direct met een willekeurige oefening. Eerst moet duidelijk worden waar de pijn waarschijnlijk vandaan komt en welke belasting de lies op dit moment aankan.
De lies is namelijk geen afzonderlijke spier. In dit gebied komen spieren, pezen, het heupgewricht, de buikwand en andere structuren dicht bij elkaar. Bovendien kan liespijn ook een niet-spiergerelateerde oorzaak hebben. In deze blog leest u hoe u een mogelijke liesblessure herkent, wat u zelf kunt doen, welke liesblessure-oefeningen kunnen worden gebruikt en wanneer onderzoek door een huisarts of fysiotherapeut verstandig is.
Wat is een liesblessure?
Een liesblessure is een verzamelnaam voor klachten in het gebied tussen de onderbuik en de binnenkant van het bovenbeen. Bij sporters zijn de adductoren vaak betrokken. Dit zijn de spieren aan de binnenkant van het bovenbeen die het been naar binnen bewegen en het bekken helpen stabiliseren.
Ook de heupbuigers, buikspieren, peesaanhechtingen en structuren rond het heupgewricht kunnen pijn in de lies veroorzaken. Daarom zegt de plaats van de pijn alleen niet genoeg om de exacte oorzaak vast te stellen.
Een blessure kan acuut ontstaan. U voelt dan bijvoorbeeld tijdens sprinten of schieten plotseling een scherpe pijn. Klachten kunnen ook geleidelijk toenemen door herhaalde belasting. In dat geval voelt de lies eerst alleen gevoelig na het sporten en later mogelijk ook tijdens lopen, traplopen of opstaan.
Hoe herkent u een mogelijke liesblessure?
Klachten die bij een spier- of peesgerelateerde liesblessure kunnen passen zijn:
pijn aan de binnenkant van het bovenbeen of dicht bij het schaambeen;
pijn bij sprinten, schieten, afzetten of van richting veranderen;
een trekkend of stekend gevoel wanneer u de benen naar elkaar toe beweegt;
gevoeligheid wanneer u op een bepaalde spier of pees drukt;
stijfheid bij het opstaan of aan het begin van een training;
pijn die tijdens een warming-up tijdelijk afneemt en later weer terugkomt;
krachtverlies of onzekerheid tijdens sportbewegingen.
Bij een acute spierscheur kan er naast scherpe pijn ook zwelling of een blauwe plek ontstaan. Forceren is dan niet verstandig. Laat de blessure beoordelen wanneer lopen moeilijk gaat, u duidelijk krachtverlies merkt of de pijn na enkele dagen onvoldoende afneemt.
Pijn in de lies: is het altijd een sportblessure?
Nee. Pijn in de lies kan ook samenhangen met het heupgewricht, een liesbreuk, irritatie vanuit de rug, een zenuw of andere medische oorzaken. Een bult in de lies die duidelijker wordt bij staan, hoesten of persen kan bijvoorbeeld bij een liesbreuk passen.
Een liesbreuk kan een stekend, branderig of zeurend gevoel geven. Bij vrouwen is niet altijd een duidelijke bult zichtbaar. Fysiotherapie kan een liesbreuk niet laten verdwijnen. Wanneer u een bult voelt of vermoedt dat er iets anders speelt dan een spierblessure, laat de huisarts dan eerst beoordelen wat de oorzaak is.
Pijn tussen het bovenbeen en de lies
Pijn tussen het bovenbeen en de lies komt vaak uit spieren die over het heupgewricht lopen. De adductoren lopen langs de binnenkant van het bovenbeen naar het bekken. De heupbuigers liggen meer aan de voorkant en helpen het been optillen, bijvoorbeeld bij lopen, sprinten en traplopen.
De precieze beweging waarbij u pijn voelt, geeft nuttige informatie. Pijn bij de benen naar elkaar toe knijpen kan passen bij de adductoren. Pijn bij het optillen van de knie kan meer wijzen op belasting van de heupbuigers. Dit zijn aanwijzingen en geen diagnose. Een fysiotherapeut onderzoekt ook de heup, romp, spierkracht en bewegingscontrole om een completer beeld te krijgen.
Pijn in de lies bij het lopen
Bij een lichte blessure kunt u soms blijven lopen, zolang de pijn beperkt blijft en niet steeds verder oploopt. Kortere passen en een lager tempo kunnen de belasting tijdelijk verminderen. Wordt de pijn tijdens het lopen scherper of gaat u mank lopen? Stop dan en geef de lies rust van die activiteit.
Let ook op de reactie na het lopen en de volgende ochtend. Wanneer de lies duidelijk gevoeliger of stijver is dan ervoor, was de belasting waarschijnlijk nog te hoog. Pas dan afstand, tempo of duur aan.
Ernstige of plotselinge pijn in de lies bij het lopen kan ook een andere oorzaak hebben. Zeker na een val, bij onvermogen om op het been te staan of bij toenemende pijn is beoordeling door een arts verstandig.
Pijn in de lies bij vrouwen
Bij vrouwen kan liespijn dezelfde spier- en peesgerelateerde oorzaken hebben als bij mannen. Denk aan overbelasting van de adductoren, heupbuigers of buikspieren. Daarnaast kunnen zwangerschap, bekkenklachten, een liesbreuk en gynaecologische oorzaken pijn in of rond de lies geven.
Pijn in de lies bij vrouwen moet daarom niet automatisch als sportblessure worden behandeld. Neem contact op met de huisarts bij onverklaarde of toenemende pijn, een voelbare zwelling, koorts, vaginaal bloedverlies buiten de menstruatie, buikpijn, misselijkheid, problemen met plassen of wanneer zwangerschap mogelijk is. Ook aanhoudende pijn zonder duidelijke relatie met bewegen verdient medische beoordeling.
Wat kunt u direct doen bij een acute liesblessure?
Stop met de beweging die de scherpe pijn veroorzaakte. Probeer rustig of u normaal kunt staan en lopen. Forceer geen sprint, diepe uitvalspas of krachtige rek om te testen of de klacht alweer weg is.
Koelen kan in de eerste fase prettig zijn en de pijn tijdelijk verminderen. Leg ijs nooit rechtstreeks op de huid, maar gebruik een doek ertussen. Koelen is vooral bedoeld voor comfort en is geen garantie op sneller herstel.
Blijf binnen de pijngrens rustig bewegen. Volledige rust gedurende een langere periode kan leiden tot verlies van kracht en belastbaarheid. Het doel is om de pijnlijke belasting tijdelijk te verminderen en daarna stap voor stap weer uit te breiden.
Een liesblessure behandelen met alleen rust?
Rust kan de eerste irritatie verminderen, maar maakt spieren en pezen niet automatisch sterker. Wanneer u na een periode van volledige rust direct terugkeert naar dezelfde sportbelasting, kunnen de klachten opnieuw ontstaan.
Een duurzame opbouw bevat daarom meestal drie onderdelen: tijdelijke aanpassing van pijnlijke activiteiten, geleidelijke versterking van de betrokken spieren en een stapsgewijze terugkeer naar sport of werk. Hoe snel dit kan, hangt af van de ernst en duur van de klachten.
Hoe lang duurt het herstel van een liesblessure?
De hersteltijd verschilt sterk. Een lichte spierverrekking kan binnen enkele weken duidelijk verbeteren. Een grotere spierscheur of langdurige peesklacht kan maanden vragen. Ook de sport, het dagelijkse werk en een eerdere liesblessure beïnvloeden de terugkeer.
Alleen naar de kalender kijken is niet voldoende. Voor een veilige hervatting moeten lopen, kracht zetten, versnellen, afremmen en van richting veranderen weer passen bij de eisen van uw sport. Een voetballer heeft bijvoorbeeld meer explosieve en zijwaartse belastbaarheid nodig dan iemand die alleen rustig wandelt.
Wanneer kunnen liesblessure-oefeningen helpen?
Liesblessure-oefeningen zijn bedoeld om kracht, controle en belastbaarheid geleidelijk terug te brengen. Het juiste startmoment is belangrijk. Een zware oefening die geschikt is in de laatste fase van revalidatie kan vlak na een acute blessure te belastend zijn.
Begin met een niveau dat beheersbaar voelt. Lichte gevoeligheid tijdens oefenen kan soms acceptabel zijn, maar scherpe pijn of een duidelijke verergering die lang aanhoudt is een signaal om de oefening aan te passen.
Voorbeelden van oefeningen bij een liesblessure
Onderstaande oefeningen zijn algemene voorbeelden en geen persoonlijk behandelplan. Laat bij twijfel eerst vaststellen welke structuren waarschijnlijk betrokken zijn.
Oefening 1: adductoren rustig aanspannen
Ga op uw rug liggen met gebogen knieën en plaats een zachte bal of opgerolde handdoek tussen de knieën. Knijp rustig zonder maximale kracht en ontspan daarna weer. Houd het bekken stil en voorkom dat u uw adem inhoudt.
Deze oefening kan een eerste stap zijn wanneer dynamische bewegingen nog gevoelig zijn. De knijpkracht en duur kunnen later geleidelijk worden verhoogd.
Oefening 2: brug met lichte knijpkracht
Ga op uw rug liggen met gebogen knieën. Plaats een bal of kussen tussen de knieën. Geef lichte druk naar binnen en til het bekken rustig op. Houd de romp stabiel en zak gecontroleerd terug.
Hiermee combineert u belasting van de liesregio met activiteit van de bil- en rompspieren. Stop wanneer de pijn scherp wordt of de beweging niet gecontroleerd lukt.
Oefening 3: zijwaartse beweging met elastiek
Plaats een elastische band rond de benen en stap gecontroleerd opzij. Houd knieën en voeten in dezelfde richting en voorkom dat het bekken wegzakt. Begin met kleine stappen en lichte weerstand.
Deze oefening traint de heupspieren in een staande positie en kan later worden gebruikt als voorbereiding op zijwaartse sportbewegingen.
Oefening 4: gecontroleerde uitvalspas
Zet vanuit stand één been naar voren en zak rustig door beide knieën. Houd de romp rechtop en laat de voorste knie in de richting van de voet bewegen. Begin met een kleine pas en beperkte diepte.
Een uitvalspas vraagt meer controle en is daarom meestal pas geschikt wanneer gewoon lopen en lichtere oefeningen goed gaan.
Oefening 5: Copenhagen adduction als gevorderde stap
De Copenhagen adduction is een zwaardere oefening voor de adductoren. Hierbij steunt het bovenste been op een bankje of bij een trainingspartner en wordt het lichaam zijwaarts opgetild. Sportzorg noemt deze oefening bij adductorgerelateerde liesklachten, maar benadrukt dat het aantal herhalingen geleidelijk moet worden opgebouwd.
Deze oefening is niet geschikt als eerste oefening bij hevige of acute pijn. Laat de techniek en het instapniveau bij voorkeur beoordelen door een fysiotherapeut.
Hoe bouwt u de belasting veilig op?
Een praktische opbouw gaat van eenvoudig naar sportspecifiek:
rustig bewegen en normaal leren lopen;
statisch aanspannen van de liesspieren;
krachttraining met gecontroleerde beweging;
wandelen, fietsen of rustig joggen;
versnellen en afremmen;
zijwaarts bewegen en van richting veranderen;
springen, schieten of andere sportspecifieke acties;
volledige training en daarna pas een wedstrijd.
Ga pas naar een zwaardere stap wanneer de huidige belasting goed te verdragen is en niet leidt tot een duidelijke toename van klachten. Een fysiotherapeut kan deze stappen aanpassen aan uw sport en herstel.
Wat kan liesblessure-fysiotherapie betekenen?
Bij liesblessure-fysiotherapie begint de begeleiding met het achterhalen van het klachtenpatroon. De fysiotherapeut vraagt naar het moment van ontstaan, de locatie van de pijn, sport, werkbelasting en activiteiten die niet meer lukken.
Tijdens het lichamelijk onderzoek kunnen onder andere beweeglijkheid van de heup, kracht van de adductoren en heupbuigers, rompcontrole, balans en functionele bewegingen worden beoordeeld. Bij sporters kan later ook worden gekeken naar sprinten, afzetten, draaien en schieten.
Op basis daarvan krijgt u advies over wat u tijdelijk moet aanpassen en welke oefeningen bij uw fase passen. Wanneer het beeld niet bij een spier- of peesblessure past, adviseert de fysiotherapeut om de huisarts te raadplegen.
Wanneer is fysiotherapie zinvol?
Begeleiding door een fysiotherapeut kan praktisch zijn wanneer:
de klachten na enkele dagen onvoldoende afnemen;
u niet normaal kunt lopen zonder compensatie;
de pijn telkens terugkomt zodra u gaat sporten;
u onzeker bent over de juiste oefeningen;
uw werk veel lopen, tillen of zijwaartse bewegingen vraagt;
u na een acute blessure verantwoord wilt terugkeren naar sport;
u eerder een liesblessure heeft gehad;
u moeite heeft om de belasting zelfstandig op te bouwen.
Niet iedere liespijn hoort bij de fysiotherapeut. Bij twijfel over een liesbreuk, heupafwijking of andere medische oorzaak is beoordeling door de huisarts belangrijk.
Hoe begeleidt NorFocus Fysiotherapie in Den Haag een liesblessure?
Zoekt u fysiotherapie in Den Haag voor een mogelijke liesblessure? NorFocus Fysiotherapie start met een persoonlijke intake en onderzoek. Daarbij wordt gekeken naar de klacht zelf, maar ook naar uw werk, sport, trainingsopbouw en hersteldoel.
Wanneer fysiotherapie passend is, kan het plan bestaan uit advies over belasting, gerichte kracht- en stabiliteitsoefeningen en een gefaseerde terugkeer naar lopen, werk of sport. De behandeling is niet voor iedereen hetzelfde. Iemand met pijn bij wandelen vraagt een andere opbouw dan een voetballer die weer voluit wil sprinten en schieten.
Praktijkvoorbeeld: liespijn na uitbreiding van de training
Stel dat u twee keer per week voetbalde en dit plotseling uitbreidde naar vier trainingsmomenten. Na enkele weken ontstaat pijn aan de binnenkant van het bovenbeen. Tijdens de warming-up neemt de pijn af, maar na de training en de volgende ochtend is de lies duidelijk gevoelig.
Alleen stoppen tot de pijn weg is, pakt de verminderde belastbaarheid niet aan. De fysiotherapeut kan samen met u de trainingsbelasting tijdelijk aanpassen en beginnen met gedoseerde krachttraining. Later worden loopvormen, versnellingen, richtingsveranderingen en schieten toegevoegd. Zo wordt de stap naar volledige training kleiner en beter controleerbaar.
Wanneer moet u met liespijn naar de huisarts?
Laat liespijn medisch beoordelen wanneer:
u een bult of zwelling in de lies voelt;
een bult plotseling veel pijn doet en niet terug te duwen is;
u na een val of ongeval niet goed op het been kunt staan;
de pijn niet duidelijk samenhangt met bewegen of sport;
de lies rood, warm of sterk gezwollen wordt;
u koorts, misselijkheid, buikpijn of problemen met plassen heeft;
de pijn ook in rust of ’s nachts sterk aanwezig is;
er gevoelloosheid of duidelijk krachtverlies ontstaat;
u zwanger bent of mogelijk zwanger bent en onverklaarde pijn heeft;
de klachten ondanks aanpassing niet verbeteren.
Een plotseling zeer pijnlijke liesbreuk die niet terug te duwen is, kan beklemd zijn. Neem dan direct contact op met de huisarts of huisartsen-spoedpost.
Kunt u zonder verwijzing naar een fysiotherapeut?
U kunt in Nederland meestal zonder verwijzing een afspraak maken bij een fysiotherapeut. Tijdens de screening beoordeelt de fysiotherapeut of de klacht waarschijnlijk binnen het fysiotherapeutische domein valt. Bij signalen die nader medisch onderzoek vragen, wordt u verwezen naar de huisarts.
De vergoeding hangt af van uw zorgverzekering en aanvullende pakket. Controleer daarom vooraf uw polisvoorwaarden of neem contact op met de zorgverzekeraar.
Fysiotherapeut in Den Haag voor liesklachten
NorFocus Fysiotherapie is gevestigd aan de Genemuidenstraat 208, 2545 NZ Den Haag. De praktijk is bereikbaar voor inwoners van onder meer Escamp, Moerwijk, Transvaal, Loosduinen, Leyweg en het Zuiderpark. De openingstijden zijn maandag tot en met zaterdag van 07.00 tot 18.00 uur.
Wilt u uw liesblessure laten behandelen en weten welke bewegingen en oefeningen bij uw situatie passen? Maak dan een afspraak met een fysiotherapeut in Den Haag. Bel NorFocus Fysiotherapie via 06 281 48 505 voor een eerste beoordeling en persoonlijk behandeladvies.
Bronnen
Sportzorg, Alles over de liesblessure: symptomen, herstel en tips: https://www.sportzorg.nl/sportblessures/liesblessure
Sportzorg, Oefeningen bij liesklachten: https://www.sportzorg.nl/oefeningen-herstellen-presteren/liesblessure-oefeningen
Sportzorg, Oefeningen bij blessures voor thuis: https://www.sportzorg.nl/oefeningen-herstellen-presteren
Thuisarts, Ik heb een liesbreuk: https://www.thuisarts.nl/liesbreuk/ik-heb-liesbreuk
